SCHAAL VOOR ONTWIKKELINGSPSYCHIATRISCHE DIAGNOSTIEK (SOPD – A. DOŠEN) BIJ MENSEN MET EEN VERSTANDELIJKE BEPERKING
Filip Morisse, Jan Loontiens, Patrick Dewaele, Anton Došen
Bij mensen met een verstandelijke beperking lijkt psychiatrische diagnosestelling een complexe problematiek te zijn. Vanuit de praktijk met deze mensen weten we dat, in het bijzonder bij mensen met een lager ontwikkelingsniveau, dezelfde symptomen bij verschillende diagnoses kunnen voorkomen (bvb. agressiviteit, zelfverwondend gedrag, angst en andere). Bovendien kunnen er bepaalde gedragingen, die bij mensen met een ernstige of diepe verstandelijke beperking als normaal worden beschouwd (d.w.z. congruent met het ontwikkelingsniveau), op symptomen van psychiatrische stoornissen bij mensen met een hoger ontwikkelingsniveau lijken. Dit alles zegt dat de klinisch diagnostische waarde van de bestaande categoriale instrumenten (bv. DSM...) maar beperkt is.
Naast de categoriale diagnostiek ontwikkelt zich in het laatste decennium het zogenaamd dimensioneel diagnostisch denken. Men plakt niet enkel een label op maar men brengt verschillende dimensies in rekening zoals neurobiologische, cognitieve, socio-emotionele ontwikkeling, levensgeschiedenis, context, … om op die manier aan gelaagde diagnostiek te doen.
Op deze gronden is, aldus Došen, een dimensionele schaal ontwikkeld, met name de Schaal voor OntwikkelingsPsychiatrische Diagnostiek – SOPD (zie Došen, 2005). Deze schaal gebruikt de symptomen niet exclusief voor één bepaalde diagnose, maar plaatst dezelfde symptomen in verschillende combinaties en maakt daarvan verschillende diagnoses. De ernst van de problematiek wordt kwantitatief (in procenten) aangegeven.
Het is deze schaal en het onderzoek betreffende deze schaal die besproken worden in dit artikel.
De draad tussen begeleider en cliënt. DE (H)ECHTE DRAAD
Gerrit Vignero
Deze auteur – die zich verdiept heeft in de methode Jacques Heijkoop – heeft het in dit artikel over de ‘draad’ tussen een begeleider en een cliënt, als een metafoor voor de sociaal-emotionele ontwikkeling van de cliënt. De draad is de verbinding, de wijze waarop je kan aansluiten bij de zelfontwikkeling van een persoon.
Hij bekijkt eerst wat er gebeurt indien de ontwikkeling van een cliënt vastloopt, door het te vergelijken met de gewone ontwikkeling. Waar komt hechting op het voorplan te staan en hoe kan je ingangen vinden in het werken met cliënten die vastgelopen zijn? Hij geeft hierbij tal van voorbeelden uit de praktijk.
De hechtingsdraad is cruciaal in de begeleiding van personen met een verstandelijke handicap en probleemgedrag omdat ze zoveel kansen in begeleiding schept. Het gaat dan vooral om de ervaringen die je opdoet als je iets doet samen met een ander. Die momenten dat de aandacht gedeeld is, dat er gemerkt wordt dat er aandacht is voor de eigen wijze en dat je merkt dat wat je doet er toe doet, zijn versterkend voor het zelf.
Bouwen aan werkteams van morgen
Bart Meyers en Dave Walbers
Dit artikel is een weergave van een teamontwikkelingsproces in functie van een nieuw project binnen het dienstencentrum St.-Oda. Met het “bouwen aan werkteams van morgen” leggen de projectontwikkelaars de nadruk op preventie, systematiek en het aanreiken van een aantal ondersteunende methodieken zodat teams handvaten hebben voor de uitdagingen van morgen. Het fundament en de eerste steenlegging zijn voor een werkteam van cruciaal belang om later verder op te kunnen bouwen.
De ontwikkeling van een groep individuele medewerkers tot een team dat effectief en efficiënt samenwerkt is een proces. Om dit proces goed te laten verlopen en eventueel te bespoedigen, is het zinvol om een aantal belangrijke aspecten van de samenwerking met het team te bespreken. Daarom werd voor dit team een stappenplan opgesteld. Het wordt in dit artikel grondig uit de doeken gedaan
